dinsdag 5 maart 2013

Was het nu het bos of die bomen?




Uitdrukkingen hebben een waardevolle betekenis in onze taal, maar ook in andere talen. Toch merken we soms dat we de juiste volgorde van de zin niet meer weten, of denken dat we het juist hebben gezegd.

Was het nu?:

"door het bos de bomen niet meer zien" of  "door de bomen het bos niet meer zien"

De juiste zin is: door de bomen het bos niet meer zien.

Maar als ik nu eens zeg dat ik toch het eerste bedoel i.p.v. het laatste, kan dat?

Toch wel. Als ik wil afwijken van de geijkte uitdrukkingen met hun alom bekende betekenis, dan moet ik   iets gaan verduidelijken. Het is net alsof ik een cursus Gestaltpsychologie terug voor de geest aan 't halen ben.

"Het geheel is meer dan de som van de afzonderlijke delen"

Met andere woorden: verschillende bomen dicht bijeen vormen een bos. Het geheel is of vormt dan een bos, de afzonderlijke delen zijn de bomen. Als men zich enkel focust op één iets (een boom of een paar bomen), dan ziet men de totaliteit niet meer, het uiteindelijke resultaat (het bos).

Omgekeerd zou ik evengoed vinden. Door enkel maar het geheel te zien zie ik de afzonderlijke delen niet. Bijvoorbeeld: een schilderij van Seurat (Pointellisme). Ik zie een tafereel, maar merk niet op dat het in feite allemaal fijne verfstippen zijn.


Moraal van het verhaal: een gekende eeuwenoude uitdrukking kan men bewust verdraaien, als men hierbij de nodige psychologie bij betrekt.


Geen opmerkingen: